FAQ (Często zadawane pytania)

• Jak wystąpić o rejestrację do Biura Rejestracji Pracowników w Zjed. Królestwie?

Jak najszybciej po podjęciu pracy w Zjednoczonym Królestwie należy wypełnić formularz rejestracyjny (WRS) podając imię i nazwisko, adres, datę urodzenia, obywatelstwo oraz szczegóły zatrudnienia. Można zamówić formularz i zasięgnąć szczegółowych informacji dzwoniąc pod nr: 08705 210 2224 albo odwiedzając
www.ind.homeoffice.gov.uk
www.workingintheuk.gov.uk
Rejestrując się po raz pierwszy, natęży załączyć list od pracodawcy potwierdzający stan zatrudnienia, dwa zdjęcia paszportowe, paszport lub dowód osobisty oraz opłatę w wysokości £50, Jeśli nie wystąpisz o rejestrację w ciągu jednego miesiąca od rozpoczęcia pracy, Twoje zatrudnienie stanie się nielegalne.

Powrót na górę ^

• Jaką otrzymam płacę?

Wszyscy pracownicy w wieku od 18 lat mają prawo do minimalnej płacy gwarantowanej przez prawo brytyjskie (National Minimum WAGE - NMW). Osoby w wieku 18, 19, 20 lub 21 lat muszą otrzymać przynajmniej £4.45 na godzinę, a pracownicy w wieku od 22 lat muszą otrzymać przynajmniej £5.35 na godzinę.

Osoby zatrudnione w rolnictwie przy zbiorach manualnych mają prawo do rolniczej minimalnej płacy (Agricultural Minimum Wage), która w Anglii i Walii wynosi przynajmniej £4.50 na godzinę dla osób w wieku 19 lat i starszych. Osoby wykonujące inne prace rolnicze powinny otrzymać przynajmniej £5.15 na godzinę. Osobom pracującym na farmie więcej niż 39 godzin tygodniowo należą się nadgodziny w wysokości półtorej normalnej stawki godzinowej. Wszystkie powyźsze stawki godzinowe są od czasu do czasu zmieniane. W Szkocji i Irlandii Północnej obowiązują inne stawki rolniczej płacy minimalnej (Agricultural Minimum Wage).

W razie wątpliwości prosimy zadzwonić pod numery: National Minimum Wage Helpline 0845 6000 678 Agricultural Wages Board Helpline 0845 000 134

Powrót na górę ^

• Czy pracodawca może potrącać pieniądze z wypłaty?

Pracodawcy mają prawo potrącać z pensji tylko na następujące cele:
1. Zakwaterowanie. Suma, którą agencja może potrącić, jest ograniczona prawem. Jeśli Twoje wynagrodzenie nie wynosi więcej niż płaca minimalna (NMW) lub rolnicza płaca minimalna (Agricultural Minimum Wage), pracodawca nie może potrącić z wypłaty więcej niż P-24.50 tygodniowo (ta suma z czasem się zmienia).
2. Podatek i ubezpieczenie socjalne (National Insurance). Poniżej podajemy więcej szczegółów,
3. Transport. Osoby pracujące w rolnictwie muszą otrzymać rolniczą płacę minimalną po potrąceniu kosztów transportu.

Bez pisemnej zgody pracownika (np. w ramach umowy o pracę) nie można odliczyć pieniędzy z wypłaty na żadne inne cele. W szczególności, agencja pracy sezonowej nie może domagać się opłaty od pracowników za administrowanie wynagrodzeń czy za zapewnienie sprzętu ochronnego. Agencja może oferować płatne usługi, np. dodatkowe szkolenie. Jednak nie może uzależniać znalezienia pracy od skorzystania z innych, płatnych, usług.

Pracodawca może przedstawić do podpisu dodatkową umowę uzgadniającą dodatkowe opłaty za zakwaterowanie lub, na przykład, za transport. Jeśli pracownik nie ma wyboru co do rodzaju kwatery lub z jakich usług korzysta, takie potrącenia mogą być nielegalne. Przed podpisaniem jakiejkolwiek umowy zawsze zwróć się po poradę.

Powrót na górę ^

• Czy muszę płacić podatki i ubezpieczenie socjalne (National Insurance) w Wielkiej Brytanii?

Dochody za pracę w Zjednoczonym Królestwie podlegają opodatkowaniu. Pracodawca zajmuje się odprowadzaniem podatku od wynagrodzenia.

Jeśli umowa o pracę z agencją pracy tymczasowej została podpisana w Polsce i pracownik płaci składki socjalne w Polsce, to nie musi płacić składek National Insurance w Wielkiej Brytanii. Biura ZUS wydają zaświadczenie E101 potwierdzające opłacenie składek socjalnych w Polsce. Przedstawienie tego zaświadczenia zapobiega żądaniu płacenia składek w Wielkiej Brytanii. Szczegóły dostępne są na stronie internetowej www.zus.pl

Osoby podpisujące umowę o pracę w Zjednoczonym Królestwie, czy to z agencją czy bezpośrednio z pracodawcą, muszą płacić składki National Insurance w Wielkiej Brytanii. Pracodawca zajmuje się odprowadzaniem składek od wynagrodzenia. Osoby płacące podatek i składki National Insurance, dostają numer National Insurance. Należy znać swój numer. Pracodawca powinien w tym pomóc albo należy się zwrócić do najbliższego biura pracy (JobCentreplus).

Osoby będące rezydentami w Polsce (jeśli chodzi o zobowiązania podatkowe) mogą, oprócz płacenia podatku w Wielkiej Brytanii, podlegać opodatkowaniu także w Polsce. W takim przypadku, jeśli podatek płacony w Zjednoczonym Królestwie jest niższy niż podatek pobierany od takiego samego dochodu w Polsce, to należy zapłacić różnicę w Polsce. Ze szczegółami można zapoznać się w każdym biurze Urzędu Skarbowego w Polsce.

Powrót na górę ^

• Co się stanie w przypadku choroby/ wypadku/ciąży?

Polacy mają prawo do bezpłatnej opieki medycznej w ramach Państwowej Służby Zdrowia (National Health System) w Wielkiej Brytanii, choć pobierane są pewne opłaty za lekarstwa na receptę, leczenie dentystyczne oraz za niektóre usługi optyczne.

Dostęp do opieki medycznej umożliwia przedstawienie zaświadczenia E128 wydawanego osobom, które opłaciły składki socjalne w Polsce. Zaświadczenie E128, które należy uzyskać przed wyjazdem z Polski, potwierdza prawo do korzystania ze służby zdrowia (NHS) w Zjednocznym Królestwie. Biura NFZ (Narodowego Funduszu Zdrowia) wydają te zaświadczenia w Polsce. Dokładniejsze informacje dostępne są na stronie www.nfz.gov.pl

Zaświadczenie E128 nie jest wymagane od osób z Polski pracujących w Wielkiej Brytanii, które opłacają składki National Insurance. Mają one dostęp do opieki zdrowotnej w ramach NHS bez tego zaświadczenia. Osoby płacące podatek dochodowy i składki National Insurance w Zjednoczonym Królestwie mogą ubiegać się o zasiłek macierzyński lub zasiłek chorobowy jeśli, ze względów zdrowotnych, nie mogą pracować przez cztery lub więcej kolejnych dni. Lokalne biuro podatkowe (Inland Revenue) w Wielkiej Brytanii udzieli informacji. Występując o te zasiłki należy podać swój numer National Insurance.

Osoby nie płacące składek w Zjednoczonym Królestwie powinny, w razie choroby lub ciąży, skontaktować się z lokalnym biurem opieki społecznej (Social Security) po informacje dotyczące zasiłków państwowych.

Powrót na górę ^

• Ile godzin muszę pracować?

Nie można wymagać od pracownika, bez jego pisemnej zgody, pracy przez więcej niż 48 godzin tygodniowo (uśrednionych w trakcie 17 tygodni, a w ciągu 26 tygodni jeśli pracujesz na farmie).

Powrót na górę ^

• Czy należą mi się dni wolne?

Pracownicy mają prawo do czterech tygodni płatnego urlopu rocznie. Czyli, jeśli masz umowę na rok pracy i pracujesz pięć dni w tygodniu, to masz prawo do 20 dni płatnego urlopu. Jeśli masz umowę na sześć miesięcy i pracujesz pięć dni w tygodniu, masz prawo do 10 dni płatnego urlopu. W te dni mogą być wliczone święta państwowe - należy sprawdzić umowę o pracę.

Osoby pracujące w sektorze rolniczym mają prawo do 22 dni płatnego urlopu rocznie (11 dni jeśli umowa opiewa na sześć miesięcy) plus święta państwowe.

Pracownikom, którzy nie wykorzystali całego urlopu przed wygaśnięciem umowy o pracę, należy się wypłata wynagrodzenia za każdy nie wykorzystany dzień.

Powrót na górę ^

• A jeśli miejsce pracy jest niebezpieczne

Pracodawca i agencja pracy mają obowiązek prawny zapewnienia dobrego standardu ochrony zdrowia i bezpieczeństwa w miejscu pracy oraz zapewnienia niezbędnego szkolenia dotyczącego bezpieczeństwa pracy. W razie wątpliwości skontaktuj się z biurem Urzędu d/s Zdrowia i Bezpieczeństwa Pracy (Health and Safety Executive).

Powrót na górę ^

• Co to są agencje pośrednictwa pracy tymczasowej?

Agencje pośrednictwa pracy tymczasowej oganizują siłę roboczą dla przedsiębiorstw, z którymi zawierają i transport. Pracownicy pracują jednak na rzecz przedsiębiorstwa i to ono decyduje jak praca ma być wykonana. Podpisanie umowy z agencją pracy tymczasowej oznacza, że to agencja wypłaca wynagrodzenie potrącając podatek i składki National Insurance. Natomiast agencja ma umowę podpisaną z przedsiębiorstwem na zapewnienie siły roboczej. Pracownicy pracują dla danego przedsiębiorstwa i podlegają jego kierownictwu.

Powrót na górę ^

• Czy mogę zmienić umowę i podpisać umowę bezpośrednio z przedsiębiorstwem?

Tak - zarówno według prawa brytyjskiego jak i polskiego agencja nie ma prawa Ci przeszkodzić.

Powrót na górę ^

• Czy mogę zmienić pracę?

Tak. Najbliższe biuro zatrudnienia (JobCentreplus) może pomóc CI znaleźć stałą lub tymczasową pracę. Należy pamiętać o konieczności przerejestrowania się w Home Office w razie zmiany pracy.

Powrót na górę ^

• Czy coś jeszcze?

Zanim cokolwiek podpiszesz, sprawdź swoją umowę o pracę oraz inne dokumenty, które masz podpisać oraz upewnij się, że dobrze rozumiesz na co się zgadzasz. W razie niejasności poproś agencję o wytłumaczenie. Nie podpisuj niczego, czego nie rozumiesz.

Nigdy nie dawaj nikomu swojego paszportu. Jeśli ktoś ma Twój paszport i nie chce go oddać, zgłoś się na policję. Nie musisz się obawiać brytyjskiej policji.

Pamiętaj, że praca, którą będziesz wykonywać, może być bardzo ciężka i wyczerpująca. Jeśli podejrzewasz, że nie będziesz w stanie fizycznie podołać oferowanej pracy, zastanów się nad podjęciem innego zajęcia.

Powrót na górę ^

• Gdzie szukać odpowiedzi?

Jeżeli masz jakieś pytania lub nie potrafisz sobie poradzić z jakimś zagadnieniem - przedstaw swoj problem na "Forum" lub skontaktuj sie z nami

Powrót na górę ^

• Co wam się należy? Prawa wynikające z kodeksu pracy Wielkiej Britanii

• Kontrakt zatrudnienia – po 8 tygodniach pracownicy mają prawo do umowy pisemnej określającej warunki i zasady pracy. Ta umowa powinna być wyraźna i zawierająca szczegóły wypłat, godziny pracy, urlopy i obowiązki
• Wszyscy pracownicy mają prawo wstąpić do związku zawodowego
• Urlop – nalezy sie pracownikom – pełno-etatowym lub zatrudnionym na połowe etatu – cztery tygodnie urlopu płatnego
• Równe stawki i warunki dla kobiet i mężczyzn – pracodawcy są zobowiązani żeby traktować wszystkich pracowników jednakowo
• W razie nagłych przypadków – np. bezpodstawnego zwolnienia z pracy - masz prawo być reprezentowany przez urzędnika związkowego wybranego przez siebie
• Kodeks Pracy w WB zabezpiecza przed nieuzasadnionymi odliczeniami z twojej wypłaty. Kodeks Pracy w WB określa wynagrodzenie według każdej godziny spędzonej w pracy. Za każdą niewypłaconą stawke możesz złożyc skargę do sądu pracy lub przez darmową infolinie z karty członkowskiej związku zawodowego TGWU.
• Minimalna ustawowa stawka godzinowa w Wielkiej Brytanii (National Minimum Wage) wynosi: £5.05 za godzinę.
• Wypłata godzinna dla dorosłych (pracownicy po wyżej wieku 22) była podniesiona od £4.85 do £5.05 w Październiku 2005, i będzie podniesiona do £5.35 w Październiku 2006. Podwyżka w Październiku 2006 jest pod warunkiem potwierdzenia przez Komisję w Lutym 2006.
• Pracownicy pomiedzy 18-21 rokiem życia mogą spodziewać się wzrostu stawki rozwoju (Development Rate) z £4.10 do £4.25 w 2005 i Październiku do £4.45 w Październiku 2006.
• Szczegółowe naliczanie wypłat - wszystkie pracownicy mają prawo do osobistego rachunku wypłaty ktora musi zawierać,szczegółowo, wszystkie informacje dotyczące stawek.
--------------------------------------------------------------------------------
KONTAKT ZE ZWIĄZKIEM
Jeśli chcecie skontaktować się ze związkiem możecie porozmawiać z jednym z naszych przedstawicieli w fabryce lub zadzwonić do naszych organizatorów:
• Mike Thompson 07900 161 058
• Ewa Jasiewicz 07770 582 397
(Ewa mówi po polsku)

Powrót na górę ^